روله کوردم

فلک زندگیم ارا شیوانی

دوس نازارم چی وه آسانی

تنیا یارگم چی وه آسانی

امشو دلگم هم پر وه درده

مالم چک چول کوانیم سرده

الان خمین و زبون و خوارم

له ناو ای دنیا بی کس و کارم

عزیز ارا چه دلم شکانی

ریشم آگر دای گلام رزانی

اشکم جمو بی جور سیل واران

دلم ویلانه بی سر و سامان

خدا هی خدا وه رنج و وفا

پره ای دنیا له جور و جفا

دنیا وه بی تو ارام زندانه

باخ آرزو بی تو ویرانه

درد دلگم کسی گوش نیگره

دلسوزی نیرم ارام بگیره

شوان تا وه سو دعا کم بمرم

تا وه او دنیا دس یارم بگرم

له رووژی ترســـــم دڵ بــــووده ناشـــاد
هـه‌رچـی ك داشتیم بوه‌یـــمن لـه یــــاد 
له هــويرمان بچوود ك ئیمـــــه کوردیـــــم
رووڵــه‌ی که‌یخســــره‌و، ئاریايــی نــــژاد
فه‌رامووش بکه‌یـــــم خـــاوه‌ن تاریخیــــم
له‌ هووز و تیره‌ی ســــاســــانی و مـــاد
له رووژی ترســــم لــــه‌ی خاك پاکـــــــه
که‌س ده‌نگ به‌رز نه‌که‌ی له ده‌س بیداد
گشت بوونــــه چــــاکر زه‌‌هـــاک ده‌وران
ره‌نج کاوه‌ی کورد بیـــــه‌یمن وه بــــــــاد
جه‌شنــــمان بووده جه‌شـــــن بیگانـــــه
له‌جی خوه‌ر نازار، مانگ بووده نه‌مـــــاد!
له رووژی ترســــم، نــه ژن و نــه پیـــــــا
نه حه‌تتــــا ئه‌وه‌ی ئه‌زیــــــــزه لـــــــه‌لاد
دی له وه‌ر نه‌کــــــه‌ی له‌باس کـــــوردی
یا قســـه نه‌کــــه‌ی وه زووان ئـــــــه‌ژداد
هه‌ڵـــه‌و بگه‌ردی لــه فه‌رهه‌نگ خـــوه‌ی
به‌زم و باو فه‌ره‌نـــگ باس بکه‌ی ئــــه‌ڕاد
له رووژی ترســــم لــــــه‌ کــــــورده‌واری
دڵ و دڵـــــــداری، بچوودن لـــــه یـــــــاد
دی که‌س نه‌زانی له مه‌عنــــای عشــق
نه دويه‌ت شیرین بوو نه کوڕ وه فه‌رهــــاد
دروو ده‌لـه‌سـه، جـی راســـــی بگــــری
هه‌رکه‌س راسی کرد سه‌ر بیه‌ی وه باد
له رووژی ترســــم خه‌م بووده به‌شمــان
سیه له‌وه‌ر که‌یم لــه پیــــر تــا نـــــه‌وزاد
خه‌ڕگ وه‌سه‌ر کــــه‌یم ئـه‌ڕا بیگانــــــــه!
زه‌نجیر وه‌ مل بـــويم له دونیای ئـــــــازاد!
گیره‌و زاری کــــه‌یم ئــه‌ڕا دوشمنه‌یـــــل
داخم لـــه‌‌و رووژه، هـــــاوار و فه‌ریـــــــاد
ئه‌ی خوه‌یشک و برای ئــــازیز کــــــوردم
نه‌که‌ی تاریخـــد بوه‌یــــدن لــــه یـــــــاد!
چوون چرای رێــده ئه‌ڕای هه‌میشـــــــه
ئه‌ر خامووشـه‌و بوود، تاریکـــــه نــــــوواد
شانازی بکـــــه وه فه‌رهـه‌نگ خـــــــوه‌د
تا گشت بزانن چــــه‌ن بـــه‌رزه ئــــــه‌ڕاد
ئه‌ی کـــورده‌واری گیانـم وه فــــــــه‌دات
ئه‌هوورامــــه‌زدا وه پشت و پـــــــــــه‌ناد

ته رمم بوه سن له چین شاهو 

قه ورم هه ڵگرن له پای دالاهو

ده واری هه لده ن، چێتی له لای بوو
تا گه ر لیڵه گه م هه ر باێد و بچوو

چێت بوده ته رمم، چێت بوده بەرگم
ره سم ئەشایر ته رک نێۊد له مه ڕگم

چێــــت و ده واری بنه لای قه ورم
وه چێـــت هه لوسن مه زار و ەورم

چێـــت وینه ی فه رشی بوده خه لاتم
چێـــت له بین نه چۊد ره سم وڵاتـــــم

چێت رەسم ئەوسای ئەجداد ئێمەس
ئەر حفزی بکێم ، سنت مان بێمەس

أوساصفاداشت,دل خلقان گرم بی
رزق روزی فره,خه م فره کم بی

أوساصفاداشت,رحم ومروت بی
مردانگی بی,ده نگ غیرت بی

أوساصفاداشت,دور محبت بی
گوراو بویچگی,وقرب وعزت بی

أوساصفاداشت,دور راسی بی
دور شرف بی,نمک ناسی بی

أوساصفاداشت,خنه و یاری بی
میوان نوازی و میوان داری بی

أوساصفاداشت,شونشینی بی
دل مردم ذلال,جور آو کینی بی

أوساصفاداشت,ده نگ دیول بی
سرچوپی کیشان,ژنیل کل مل بی

أوساصفاداشت,چوپی کیشان بی
سرکیشی کردن,قوم وخویشان بی

تا کی بنوشم وه غم گردون
چرخ چپی گرد بی ماوا و بی شون

خود گرداننده ی چرخ چپ گردی
 تا سر وه هیچ که س وفا نکردی

هر ساعتی یی بزم و یی دستوری دی
روژ وه روژ ناجور بدتر شوری کی

 یاران که سی بو که س نمرده بو
فلک راگه ی پیش نورده بو

که س نمرده بو همیشه شاد بو
وینه ی نو عروس و تازه داماد بو

خوشحال یا غمگین ،خراو یا خاس بو
 ار جور شاه ضحاک یا شاه عباس بو

 اگر مومن بو خاس کرده خدا
اگر ظالم بو ،شاه بو یا گدا

 اگر ثروتی دریای بی پی بو
 اگر خسیس بو یا حاتم طی بو

اگر شمشیری وه پره ی ئه ور بو
تمام زندگی وه جفا و جور بو

 اگر رنج کیش بو ،ژ وینه ی فرهاد
 وه آخر مالی چوه گرد باد

له‌ی ماڵ چۆڵ بی ده‌نگه ‌ته‌نیا مه‌نیده داڵگه!

وه‌ به‌رزی هساره‌گان گه‌ورا مه‌نیده‌ داڵگه !

هه‌نای‌ چه‌وم که‌فیدنه نمۊر پڕله حه‌سره‌تد
ئۊشم له هەرچێ خوه‌زیه‌وه جیا مه‌نیده داڵگه!

له ئێ غەریبی شه‌وه فره په‌شێو دۊنمه‌د
له شاره‌گه‌ی په‌ژاره هه‌م ئڕا مه‌نیده داڵگه!؟

ئاگر وه گیانم کردیە! دی کەم له ‌ته‌نیایی بناڵ!
گەها له هۆز ئاسمان وه جا مه‌نیده داڵگه!

خه‌م و خوسه له کوو تۊە‌نی پشت خەیاڵد خەم بکەی؟!
وێنە‌ی په‌ڕاو و بێستۊن وه پا مه‌نیده داڵگه!

گوڵه‌م گوڵه‌م خوسه‌یلمان تێدن وه پابووس دڵد
له ئێ که‌ویر و سه‌ختیه ده‌ریا مه‌نیده داڵگه!

دنیا لیم تاره................یا پروردگار
دل هاتیه وه تنگ,وه دس روزگار

نه وه شو آرام ..نه وه روژ قرار
دلسرد و ملویل جور سنگ مزار

روژ روژنام..... بیه وه شو تار
شیرینی دنیام,بیه سه ژار مار

دل ره ش جامه ره ش, وینه ی عزادار
له ایوارتا سو ..............له سوتا ایوار

دیده و دل گرین,پشیوو هژار
بیه وه بشم, خم خروارخروار

تن بیه وه لش......سربیه وه بار
جور ماران گه سته,هرمکم هاوار

ملاق دل وشکه,وینه ی شوره زار
گرگر مه سوزم ,هرجور گره ی نار

جور مجنون گردم,دیاروه دیار
بیکس و تنیا.... .....زارو بیقرار

بیقراریمه....جورمحکوم پای دار
عه سرین جورواران,وه سر تیده خوار

جه سه م ناتوان,دیده تم وتار
گوش ناشنوا......تن تمام بیمار

وه هزاران درد.....م بیمه دچار
آه وناله مه...تا دوکت شه وار

وه دس زمانه.....مکیشم آزار
دادرسیم بکه.....ای پروردگار

لباسد کوردی، کورده واریه 

جل و.برگ کورد هه ر دیاریه

کوردم، کورده وار، م کوردی پوشم
تا ره سم کوردی نه ود فراموشم

کوردم، کوردسان، ماوام ایرانه
لباس کوردی هر وینه ی گیانه

له چوخورانه،تا وه گولونی

که راس کوردی مه شکه پی ژه نی

لباس کوردی، بانی فقیانه
له وه ر کوردیل خاس،و جوانه

به که وه ر کوردی. له و کرماشانه
کچی بالا برز، له و هورامانه

چیو گول دره وشی کوردی له وه ری
تاجی له گول ناس و بان سه ری

گولونی وه ناز، ها سه ر شانی
توری له حریر خسیه له بانی

کراس کوردی شانازی کورده
له وه رد نازار من کیده برده

لباس کوردی. کورده واریه
جل و برگ کورد هر دیاریه

ای دل طاقت بار.....شه وار نمنیه

خوف مه ل و مورو, که فتار نمنیه

قوقو بایه قش,وه ی خاکه لاچو

لانه یان شیوی.......بدکار و بدگو

شاخه ی که و که فی,وه لا نساران

هامشو خه نو یک,قومان و یاران

بلبل هم چهچه ی, که فی وه باخان

ره نگینی که پو........برزه دماخان

ای دل طاقت بار,شه وار چیه سه سه ر

سرزمین پوشی, پرشه ی نویر خوه ر

دنیا وه اشاره ی. . آ کریم به نه

گل نرگس تیدو,وه ده مه 

 خه نه

کویچه باخ گری....بو عطر گولان

گه ردن دار وه دار,سه یره و بلبلان

شوخی گل شه قاق,نم ناز واران

که پو که پو که ر,ناو شاخ داران

قهقای خه نه ی خوش,شوخی نازاران

ریشه ی دل که نی........سوو ایواران

ای دل طاقت بار,شه وار

 نمنیه

ده ور گرگان و......که فتار نمنیه

نمن جور جاران رنگ و دماخم

زرد بیسه بوسان وشک بیه باخم

جور عزیز مرده شین و زاریمه

افاقه نیری درد کاریمه

پیری و هزار عیب بین و زوال

بیمسه تویلکی بری دم بطال

قامتم پیر وینه دار توی

بی قرپ و حرمت ناخاله بی روی

چند تیر کاری نیشتن و جرگم

روزی هزار جا خوزو و مرگم

ایسه گفتمه هم کور و هم کر

گرفتار نه دس هزار درد سر

خدا یه چه بی نویسای و چارم

و زنی بردن دار و ندارم

درونم سزیا جرگم چون ایلک

ناله و زاریگم چین و فلک

هزاران زویخ و دل چنیمو

ریشه زندگی و بیخ کنیمو

ریشم صفید بی چون وفر کویان

درونم قل می جور آو طیان

ملحمی نمن پی زخم و دردم

خلقان عاجز نه آه سردم

ای دل کم بنال نی جامه پر درد

پیری دردی ون کس دواش نگرد

معارف دی بسه دل نور و تنگ

آخر عاقبت سر میوم نه سنگ

گشت مسافر کوچ رو رویم

غافل بی خور نه شیرین خویم

بیلن بنیوسم و خیــون جرگــــم

سیـه مپوشن له عــــزای مرگـــم

بیل تا بنیوســـم وه خیـون گرمم

صیورت ریش مه کن و بـان ترمم

هرکـس شیــن بکیــد و بان لـشم

عـــزاو او دنیــا کیــدن و بــشم

هرکس ریش بکید صیورت و بانم

با رکولهٔ گــناه بســید لــه شـــانم

قومیل عـشرتیل وصیــتم و هیور

و روژ مرگم شادی کن جور سیور

نه شیــون بـکن نه کلافـه ی دس

نه زحـمت بـیَن و بیــگانه وکس

دونیا ی بی وفای کاروان سرا رنگ

یه گـــر تی شادی جــار تـردلتنگ

هرچی بدوید را جیـفه و را مــال

گشت مینید و جـی را ژنو منـــال.

زه ریگ لو ماله و رنج کردید کـو

روژیگ که مرید نیود و نصیو تـو

نه مــالــو مــقـام رسیــد و داد د

نه کـس شنـوید دادو فـــریاد د

توشهٔ آخرت چا ره ی دردو بس

اعمـــال خیــره بـــوده فریاد رس

کی وه تیه مستی, نیشانه ی کفره

نمره ی مستان,کی وه تیه صفره

چو آگری چیه...وی سرزمینه

مه ر جا نمازی,نیشانه ی دینه

مگر چوارقدوچادر,نیشان پاکیه

موییگ نمایان بو,مه ر هرزگیه

نیشان زاهدی.....مه ر عبا و قباس

ایی فکره یاران,وه ریشه خطاس

عابد و زاهد.........وه ظاهر نیه

هرکس بویشی حق,خو طاهرنیه

وه قباو عباو.........انگشتر نیه

وه تسبیح شماردن,پای منبرنیه

باک نیرن هرگز,پاکان وه مستی

ریاکار نین .........وه عالم هستی

وه روی ظاهر , قضاوت نکیم

وه کار خدا........دخالت نکیم 

وه ظاهر نیه...هوشد باره سر

فقط خدا آگاس,وه باطن بشر

وی دنیا که سی,موو رستگار

عملی نیکه و ,ده سی ها کردار

دسم وه دامانت ، چنم فن نکی

چون جرده رای، قافلم نکی

بن چینه و یانم ریشه کن نکی

چون تجار دانم، غرق آو نکی

کشتیم گیر دام و گرداو نکی

چون درویش برگم ، وه کلپوس نکی

ورد زوانم ،وه یا دوس نکی

سرتا پای بالام ، سفید پوش نکی

ویلی کلفتم ، فراموش نکی

بساطم وه خاک ،سیاو تار نکی

هاو دم و یاران لیم بیزار نکی

تو راحم رحم ، من گنام کردن

مبو نه تقصیر ،بندت ویردن

اگر نکردم ، خاطرت ریشن

هنی تفاوت ، من و تو چیشن

تو راحم رحم ، صبور ستار

من ایجاد نه خاک ، عاصی عصیان بار

تو هایت و روی چرخ ، هفتمینوه

پی قصد چن کس، وه کمینوه

من افتاده خاک ، وه خمینوه

دیدم نمناکی ، وه اسرینه وه

صرف نظر کی ،گنای ویردم

پیر و پشیو حال، ویلان هردم

یه دی کی قانون ، آقاو نوکره

کی شرط انصاف، رعیت پروره

التجام ایدن ،کار ساز کریم

هم شادم بکی، وه وطن ویم

حسینم غریب، کردستان زیدم

غیر نه ذات تو ، نین امیدم

سهرابی گناش،نه حد ویردن

امیدش وه دس، شهنشای شرطن

داوو ای درده

داوو دواکی دوای ای درده

ای کوه او کوه هرده وهرده

دم ومل سرا وک دالک مرده

وی طوره هلاک راگم گم کرده

صحرا طی مکم وی آه سرده

هم دادرسی ای داوو هاوار

کرم که وحال مل و مور و مار

مدام آماده داوو کو سوار

له حال مردم آگاس آگاه دار

دادرسی داوو له گرده مرکو

له رود الس هامای وه سوو

آگای له دردم هم که رم هم لال

عمرم له حدود سی دو ده سال

مگر او مولا او معوا له در

او علی اسمه هاله معوای سر

مولا کرمه کمک کی کارم

 کی هی وهاوارم

زمسان چی و سر ریو بی و وهار 

ایل و عشایر کم کم دانه بار 

تقه ی تیلا بار دور مینگه ی نو 

صو کوچ خیره ارا دالاهو 

تازه عروسان نو پرده ی حرم 

پری عیش نوش هانه خم چم 

نازار قامتان سای صحن پرور 

گوش میان و دنگ خالو هوره کر 

خالو هوره کر بچر ارانم 

هورد چیو الماس پی کرد سقانم 

بالشت ژیر سری و پر قو بی 

خوی وینه ی شکار قی دالاهو بی

شاهنامه خونیل سینه پر گوهر 

سوز صدای خوش زوان چیو شکر 

هر نه ایواره تا شفق و دم 

مخونیان و وصف زنون و رستم

تقه ی ماردمان صدای تفنگ بی 

زیره ی کل زامدار بلاچه ی سنگ بی

کیوز شش خوانیل چو سیای دم تنگ 

ساخت کار خانه ی باش اسای فرنگ 

هر صو صدای ایل تقه ی تیلا بار 

تازه عروسان نه خواو بین بددار 

کنه و ماری مشکه و طله که 

میخ و سر طیل و سیون و چله گه 

هچ لوک و دیوم سر طیل و طناف 

کوماچ و لنگر ژیر شلاقه صاف 

بکنه اخل دور پنجه سیون 

شلاقه شور کن تا بان زمین 

مال دو رزه زنگی دواوان 

زله ی میو ورک فصل وهاران

سه پاو مشکه ساج تاوو طشت 

مال پنجه سیون دیوم ریو و وشت 

نیره و مایه ی سیون زوانه ی دس تاش 

اراسته ی دس اساهان باش 

هفت رنگی تپک سیاهی دوار 

وتی گل مخوارد سفید سروین لار

مال پنجه سیون یکلا دیوخان 

هل میا نه پای قله ی شنه بان 

چمانی سویل تازه چشیوده ی 

یا صاحبکار هر خوی رژیده ی 

خرامان شیویل گردن چیو بلور 

دیده مرژیان و سرمه ی کو تور 

تیانچه هل مگرد ورو لا بره 

رین نیمرو هات و هره هره 

تیوله جوانیل تر دس و توار

موتن خاون مال بریند هزار 

چیق پا جاگیل گشت هفته رنگ بی 

سر چیق گل ونی پا چیق گلنگ بی

بان پیاله ی بلور ژیر پیاله چینی

خوی وینه ی عکاس ریو قاوه سینی 

حاکم و سردار سایه ی سر سنگین 

مخواردن و چای اصل خانه قین

اینه بی گرد وفر شاهو بی 

چیو طاوس مس قی دالاهو بی

چیو دلیله ی رم نه شاخ شاهو  

چیو برزای برز نه کو دالاهو

هی ﺩﺍﺩ ﻫﯽ ﺑﯿﺪﺍﺩ ﺩﻭﺱ ﺧﺎﺹ ﻧﻤﻦ

ﻟﻪ ﺯﻭﺍﻥ ﻣﺮﺩﻡ ﻗﺼﻪ ﺭﺍﺱ ﻧﻤﻦ

ﻧﺎﺯﺍﺭﯼ ﮐﻮﺭﭘﻪ ﻟﻪ ﺩﺍﻭﺍﻥ ﻧﻤﻦ

ﻗﺮﺏ ﺩﺯﯾﻮﺭﺍﻥ ﻟﻪ ﺑﺎﻭﺍﻥ ﻧﻤﻦ

ﭼﻘﯽ ﭼﭽﻮﺍﻧﻪ ﻫﻮﺭﯼ ﻻﺭ ﻧﻤﻦ

ﮔﻞ ﮊﻧﯿﻞ ﺳﺮﻭﯾﻦ ﻻﺭ ﻧﻤﻦ

ﻧﺎﻥ ﺳﺎﺟﯽ ﻭ ﮐﺎﺱ ﻭ ﻣﺎﺱ ﻧﻤﻦ

ﺷﺨﻞ ﻣﺎﺳﯽ ﻭ ﺟﯿﻪ ﺧﺮﻣﺎﻥ ﻧﻤﻦ

ﭼﻨﮕﺎﻝ ﮔﺮﺩﻩ ﻭ ﺭﯾﻮﻥ ﺩﺍﻥ ﻧﻤﻦ

ﯾﺎﻣﻪ ﻧﯿﺰﺍﻧﻢ ﯾﺎﺧﻮﺷﯽ ﻧﻤﻦ

ﻗﻮﻣﯽ ﻣﺎﻝ ﻭﻣﺎﻝ ﻭﺳﺮﮐﯿﺸﯽ ﻧﻤﻦ

ﺳﺮﮐﯿﺸﯽ ﺑﯿﻤﺎﺭﻭﻣﺎﻝ ﻭﻣﺎﻝ ﻧﻤﻦ

ﻋﯿﺪﺑﻤﺎﺭﮐﯽ ﺳﺎﻝ ﻭﺳﺎﻝ ﻧﻤﻦ

ﺷﻮﻧﺸﯿﻨﯽ ﺯﻣﺴﺎﻧﺎﻥ ﺗﺎﺳﺤﺮ ﻧﻤﻦ

ﺩﺭﺩﺩﻝ ﮐﺮﺩﻥ ﻻﯼ ﯾﺎﺭﺍﻥ ﻧﻤﻦ

ﺩﻧﮓ ﻫﻮﺭﻩ ﺧﻮﺵ ﻫﻮﺭﻩ ﭼﺮﻧﻤﻦ

ﻣﺘﻞ ﺍﯾﻮﺵ ﺍﯾﻞ ﺗﺎﺳﺤﺮﻧﻤﻦ .

ﺩﻧﮓ ﻫﯽ ﻻﻭﻩ ﮊﻧﻪ ﺧﺎﺹ ﻧﻤﻦ

ﺑﻮ ﻧﺎﻥ ﺳﺎﺟﯽ ﻭﺭﺗﺎﻭﻩ ﻧﻤﻦ

ﺭﻣﻪ ﻣﺸﮑﻪ ﻭﺩﻭ ﺩﻭﻟﻤﻦ ﻧﻤﻦ